Thứ Hai, Tháng Bảy 4, 2022
Google search engine
HomeTội xâm phạm trật tự quản lý kinh tếTội phạm kinh tế là gì và quy định luật hình sự...

Tội phạm kinh tế là gì và quy định luật hình sự về tội phạm kinh tế

Ngày nay, tội phạm kinh tế là một thuật ngữ không còn quá xa lạ đối với chúng ta khi mà tình hình tội phạm này ngày càng phổ biến và tinh vi với quy mô rất lớn. Cùng Luật Hình sự tìm hiểu xem tội phạm kinh tế là gì và những quy định của pháp luật hình sự Việt Nam về nhóm tội phạm này qua bài viết sau đây nhé!

Khái niệm tội phạm kinh tế

Theo quy định của BLHS 2015 về tội phạm về kinh tế thì đây được hiểu là nhóm các tội phạm xâm hại đến sự ổn định và phát triển của nền kinh tế quốc dân, gây thiệt hại cho Nhà nước, các tổ chức hoặc công dân thông qua những hành vi vi phạm quy định pháp luật trong lĩnh vực quản lí kinh tế.
Với sự phát triển và thay đổi theo thời gian của nền kinh tế quốc dân thì khái niệm tội phạm về kinh tế cũng luôn luôn có sự thay đổi về phạm vi cũng như nội dung để phù hợp với thực tại.

Đặc điểm của tội phạm kinh tế

Tội phạm về kinh tế có những đặc điểm như sau:

Hành vi vi phạm gắn liền với sự “phụ thuộc” và “tránh né”

Tội phạm về kinh tế là loại tội phạm phụ thuộc lớn vào những chính sách kinh tế, các công cụ quản lý kinh tế và cơ chế vận hành nền kinh tế của quốc gia đó trong giai đoạn nhất định. Một khi Nhà nước có các chính sách kinh tế mới ra đời thì đời sống kinh tế xã hội cũng sẽ xuất hiện một quy định mới, từ đó nảy sinh ra những hành vi phạm tội kinh tế mới tương ứng ảnh hưởng đến an ninh kinh tế.
Bên cạnh đó, các đối tượng phạm tội luôn tìm cách để “tránh né” các chính sách, công cụ và cơ chế quản lý kinh tế của quốc gia, thể hiện dựa vào sự am hiểu và nắm vững các chính sách, công cụ và cơ chế quản lý kinh tế đó.

Tội phạm kinh tế có thủ đoạn rất tinh vi

Tội phạm kinh tế
Tội phạm kinh tế là gì và quy định luật hình sự về tội phạm kinh tế

Tội phạm kinh tế luôn mang đặc trưng của nền kinh tế. Khi nền kinh tế càng phát triển thì những hành vi phạm tội cũng ngày càng đa dạng và tinh vi hơn. Sự đa dạng và tinh vi của tội phạm kinh tế phụ thuộc vào kết cấu kinh tế, tốc độ tăng trưởng hay các chính sách tài chính, đầu tư và quan hệ cung cầu,… của quốc gia đó.

Các loại tội phạm kinh tế

BLHS 2015 đã có quy định rất rõ ràng và cụ thể về từng tội phạm về kinh tế khác nhau. Cụ thể gồm các tội phạm trong lĩnh vực sản xuất, kinh doanh, thương mại quy định từ Điều 188 đến Điều 199; các tội phạm trong lĩnh vực thuế, tài chính, ngân hàng, chứng khoán và bảo hiểm quy định từ Điều 200 đến Điều 216; và các tội phạm khác mà xâm phạm tới trật tự quản lý kinh tế quy định từ Điều 217 đến Điều 234 Bộ luật này.

Quy định pháp luật về tội phạm kinh tế

Tại Chương 18 BLHS 2015 đã quy định rõ tội phạm về trật tự quản lý kinh tế. Nếu xét theo trình tự về thời gian thì có thể liệt kê các văn bản có quy định về tội phạm kinh tế như sau:
1. Sắc luật số 01 năm 1957 quy định về Tội đầu cơ;
2. Pháp lệnh trừng trị các tội xâm phạm đến tài sản XHCN năm 1970 quy định về tội cố ý làm trái nguyên tắc, chính sách, chế độ, thể lệ về kinh tế, tài chính mà gây thiệt hại đến tài sản XHCN và tội vi phạm chế độ tem phiếu dùng vào việc phân phối tài sản XHCN;
3. Pháp lệnh trừng trị các tội phạm xâm phạm đến tài sản của công dân năm 1970 quy định về tội gian lận để chiếm đoạt tài sản của khách hàng;
4. Pháp lệnh quy định về việc bảo vệ rừng năm 1972;

Tội phạm kinh tế
Tội phạm kinh tế là gì và quy định luật hình sự về tội phạm kinh tế

5. Sắc luật số 03 năm 1976 cũng có điều luật quy định về tội phạm kinh tế.

6. BLHS năm 1985 và BLHS năm 1999 hay BLHS năm 2015, các nhà làm luật cũng đều vạch ra một chương riêng biệt quy định các tội phạm kinh tế. Theo BLHS 2015, nhóm tội phạm về kinh tế có tên là các tội xâm phạm trật tự quản lí kinh tế, quy định từ Điều 188 – Điều 234 với nhiều tội phạm khác nhau. Cụ thể gồm các nhóm sau:
– Nhóm tội phạm thuộc lĩnh vực kinh doanh thương mại: tội buôn lậu, tội sản xuất buôn bán hàng cấm hay tội vận chuyển hàng hóa trái phép,….
– Nhóm tội phạm thuộc lĩnh vực thuế tài chính, ngân hàng: tội cho vay lặng lãi trong lĩnh vực dân sự, tội trốn thuế,…
– Nhóm tội xâm phạm trật tự quản lý kinh tế: tội vi phạm quy định về cạnh tranh, vi phạm quy định về bán đấu giá,…

Đánh giá tình hình tội phạm kinh tế hiện nay

Nhìn chung, về tính chất và quy mô hoạt động của nhóm tội phạm về kinh tế ngày càng tinh vi, các đối tượng luôn tìm cách để đối phó với các cơ quan chức năng. Nguyên nhân phát sinh ra tội phạm được cho là do cấp ủy, thủ trưởng các cơ quan và đơn vị chưa thực hiện tốt các công tác kiểm tra giám sát chống tham nhũng, chống tiêu cực ngay trong cơ quan, tổ chức mình quản lý,…
Tình hình tội phạm trong lĩnh vực kinh tế, đặc biệt là buôn lậu vẫn đang xảy ra nhiều. Đặc biệt ở một số lĩnh vực như ngân hàng, thuế, mua bán, vận chuyển hàng lậu, hàng cấm hay sản xuất, buôn bán hàng giả với nhiều phương thức và thủ đoạn ngày càng tinh vi, khó phát hiện.

Trên đây là những chia sẻ của chúng tôi về tội phạm về kinh tế và những quy định, thực trạng của tình hình tội phạm này. Hy vọng những kiến thức trên sẽ bổ ích với bạn. Ngoài ra, bạn cũng có thể tham khảo thêm một số tội phạm liên quan như tội lạm quyền trong khi thi hành công vụ tại đây để nắm thêm nhiều kiến thực pháp luật. Chúc bạn thành công!

RELATED ARTICLES

LEAVE A REPLY

Please enter your comment!
Please enter your name here

- Advertisment -
Google search engine

Most Popular

Recent Comments