Thứ Hai, Tháng Bảy 4, 2022
Google search engine
HomeTội xâm phạm trật tự quản lý kinh tếQuy định pháp luật hình sự mới nhất về tội làm lây...

Quy định pháp luật hình sự mới nhất về tội làm lây lan dịch bệnh

Làm lây lan dịch bệnh là hành vi đưa ra hay cho phép đưa ra; đưa vào hoặc cho phép vào vùng có dịch bệnh động vật, thực vật hay sản phẩm động vật, thực vật hoặc vật phẩm khác có khả năng truyền dịch bệnh nguy hiểm cho người, cho động vật, thực vật. Bài viết sau sẽ làm rõ quy định về xử lý hình sự đối với tội làm lây lan dịch bệnh như sau.

Tội làm lây lan dịch bệnh
Xử lý hình sự tội làm lây lan dịch bệnh

Khái niệm làm lây lan dịch bệnh

Kể từ khi xuất hiện cho tới nay, dịch bệnh virus Covid-19 đã trở thành đại dịch của toàn cầu. Kéo theo đó đã có không ít các trường hợp vi phạm các quy định về phòng, chống dịch cũng như cách ly y tế. Việc làm lây lan dịch bệnh không chỉ quy định riêng đối với đại dịch Covid-19 mà đã có rất nhiều quy định đối với các loại bệnh truyền nhiễm nguy hiểm khác. Người thực hiện những hành vi vi phạm các quy định về phòng, chống; quản lý, kiểm soát dịch bệnh truyền nhiễm theo quy định có thể bị xử lý vi phạm hành chính và nặng có thể bị truy cứu trách nhiệm hình sự trong chương các tội phạm về môi trường. Vật làm lây lan dịch bệnh được hiểu như thế nào?

            Làm lây lan dịch bệnh là hành vi đưa ra hay cho phép đưa ra; đưa vào hoặc cho phép vào vùng có dịch bệnh động vật, thực vật hay sản phẩm động vật, thực vật hoặc vật phẩm khác có khả năng truyền dịch bệnh nguy hiểm cho người, cho động vật, thực vật. Làm lây lan dịch bệnh truyền nhiễm nguy hiểm cho người thì được hiểu là những hành vi làm lây lan bệnh truyền nhiễm nguy hiểm (thuộc Danh mục bệnh truyền nhiễm theo quy định của Luật phòng, chống bệnh truyền nhiễm) cho người mà có số người mắc bệnh vượt quá số người mắc bệnh được dự tính bình thường trong một khoảng thời gian xác định được ở một khu vực nhất định.

Yếu tố cấu thành tội làm lây lan dịch bệnh

Dựa trên định nghĩa về làm lây lan dịch bệnh và quy định về tội phạm tại Điều 8 Bộ luật Hình sự năm 2015, có thể hiểu Tội làm lây lan dịch bệnh là hành vi của người đã có đủ năng lực trách nhiệm hình sự hoặc pháp nhân thương mại cố ý đưa ra hoặc cho phép đưa ra khỏi những vùng có dịch bệnh động vật, thực vật hoặc sản phẩm động vật, thực vật hay vật phẩm khác mà có khả năng truyền dịch bệnh gây nguy hiểm cho người; đưa vào hoặc cho phép đưa vào Việt Nam những động vật, thực vật hay sản phẩm động vật, thực vật mà bị nhiễm bệnh hoặc mang mầm bệnh nguy hiểm có khả năng lây truyền bệnh cho người hoặc các hành vi khác mà làm lây lan dịch bệnh nguy hiểm cho người. Theo đó, yếu tố cấu thành của tội làm lây lan dịch bệnh gồm 04 yếu tố sau:

               Một là, khách thể của tội làm lây lan dịch bệnh. Tội phạm xâm phạm tới trật tự quản lý về môi trường hay nói cách khác là xâm phạm đến sự trong sạch, sự  bền vững của môi trường sống. Mà cụ thể tội phạm đã gây tổn hại tới sức khoẻ con người từ việc làm lây lan dịch bệnh.

            Hai là, chủ thể của tội phạm là người phạm tội từ đủ 16 tuổi và có đủ năng lực trách nhiệm hình sự theo Điều 12 Bộ luật Hình sự năm 2015. Ngoài ra còn có chủ thể đặc biệt đối với các hành vi “cho phép đưa ra khỏi vùng có dịch bệnh động vật, thực vật hoặc sản phẩm động vật, thực vật hay vật phẩm khác có khả năng làm lây truyền dịch bệnh nguy hiểm cho người” hoặc hành vi “cho phép đưa động vật, thực vật hay sản phẩm động vật, thực vật bị nhiễm bệnh hoặc mang mầm bệnh nguy hiểm có khả năng làm lây truyền cho người vào lãnh thổ Việt Nam”. Có nghĩa là chủ thể ở trường hợp này phải là người có chức vụ, quyền hạn trong quản lý, kiểm soát việc cho phép đưa vào hay đưa ra các động, thực vật bị nhiễm bệnh hoặc mang mầm bệnh nguy hiểm có khả năng lây truyền cho người hoặc thuộc diện kiểm dịch mà không thực hiện các quy định của pháp luật về kiểm dịch.

            Ba là, mặt chủ quan của tội làm lây lan dịch bệnh. Tội phạm này do người phạm tội thực hiện với lỗi cố ý.Người phạm tội nhận thức được rõ hành vi của mình là hành vi nguy hiểm, hậu quả nguy hiểm cho xã hội do hành vi của mình gây ra và có thể làm lây lan dịch bệnh truyền nhiễm cho người nhưng vẫn thực hiện hành vi đó do mong muốn hoặc có ý thức để mặc cho hậu quả nguy hiểm đó xảy ra.

            Bốn là, mặt khách quan của tội làm lây lan dịch bệnh được thể hiện qua hành vi khách quan, hậu quả và mối quan hệ nhân quả giữa hành vi và hậu quả đó.

            – Về hành vi khách quan của tội làm lây lan dịch bệnh, người phạm tội đã thực hiện một hoặc một số trong những hành vi sau:

tội làm lây lan dịch bệnh
Cách ly vùng có dịch bệnh truyền nhiễm
  • Hành vi đưa ra hay cho phép đưa ra khỏi vùng mà có dịch bệnh những động vật, thực vật hay sản phẩm động vật, thực vật hoặc vật phẩm khác có thể kể đến như các dụng cụ, phương tiện giết mổ động vật hay vật liệu, bao bì đóng gói hoặc lưu thông vận chuyển động vật, thực vật mà bị nhiễm bệnh hoặc mang mầm bệnh lây lan có khả năng truyền dịch bệnh nguy hiểm cho người. Hành vi này sẽ dẫn tới làm cho dịch bệnh lây lan ra khỏi vùng có dịch bệnh, từ đó gây nên nhiều hậu quả xấu cho môi trường cũng như cho tính mạng, sức khỏe của con người trong những vùng mà chưa bị lây nhiễm nên bị coi là 1 trong những hành vi phạm tội.
  • Hành vi đưa vào hay cho phép đưa vào trong lãnh thổ Việt Nam động vật, thực vật hay sản phẩm động vật, thực vật mà bị nhiễm bệnh hoặc mang mầm bệnh nguy hiểm có khả năng làm lây truyền bệnh cho người. Hành vi này có thể hiểu là hành vi đưa vào hay cho phép đưa vào lãnh thổ Việt Nam các loài động vật, thực vật hay sản phẩm từ động vật, thực vật mà thuộc diện kiểm dịch nhưng đã không thực hiện các quy định của pháp luật về kiểm dịch như khi nhập khẩu thì trốn tránh công tác kiểm dịch hay cho phép nhập khẩu vào bằng việc kiểm dịch qua loa không tuân thủ đúng với các quy định pháp luật về kiểm dịch động vật, thực vật. 
  • Những hành vi khác cấu thành tội làm lây lan dịch bệnh nguy hiểm cho người có thể kể đến hành vi vi phạm các quy định về phòng chống dịch bệnh nguy hiểm cho người như cố tình không thực hiện việc tiêm phòng vaccine phòng dịch; không tổ chức kịp thời việc khoanh vùng những khu vực có dịch bệnh dẫn tới dịch bệnh có điều kiện để lây lan thêm hay người bị nhiễm bệnh nhưng không chịu áp dụng những biện pháp cách ly và phòng ngừa bắt buộc nhằm tránh lây lan dịch bệnh cho người khác,…

            Ngoài ra, hành vi khác ở đây có thể là những hành vi làm lây lan dịch bệnh nguy hiểm cho động vật, thực vật như các hành vi vi phạm quy định của pháp luật về thú y và kiểm dịch thực vật đó là không thực hiện việc tiêm phòng vaccine hay bán, giết mổ hoặc có hành vi vứt xác động vật chết gây ô nhiễm môi trường,…

Quy định về tội làm lây lan dịch bệnh

Tội làm lây lan dịch bệnh truyền nhiễm nguy hiểm cho người đã được Bộ luật Hình sự năm 2015 sửa đổi, bổ sung năm 2017 quy định cụ thể tại Điều 240 với 4 khoản truy cứu trách nhiệm hình sự của người phạm tội, trong đó với mức phạt tiền cao nhất bị áp dụng là 200 triệu đồng và mức hình phạt tù cao nhất là12 năm tù giam.

Điều 240. Tội làm lây lan dịch bệnh truyền nhiễm nguy hiểm cho người

1. Người nào thực hiện một trong các hành vi sau đây, làm lây lan dịch bệnh truyền nhiễm nguy hiểm cho người, thì bị phạt tiền từ 50.000.000 đồng đến 200.000.000 đồng hoặc phạt tù từ 1 năm đến 5 năm:

a) Đưa ra hoặc cho phép đưa ra khỏi vùng có dịch bệnh động vật, thực vật, sản phẩm động vật, thực vật hoặc vật phẩm khác có khả năng lây truyền dịch bệnh nguy hiểm cho người, trừ trường hợp pháp luật có quy định khác;

b) Đưa vào hoặc cho phép đưa vào lãnh thổ Việt Nam động vật, thực vật hoặc sản phẩm động vật, thực vật bị nhiễm bệnh hoặc mang mầm bệnh nguy hiểm có khả năng lây truyền cho người;

c) Hành vi khác làm lây lan dịch bệnh nguy hiểm cho người.

2. Phạm tội thuộc một trong các trường hợp sau đây, thì bị phạt tù từ 5 năm đến 10 năm:

a) Dẫn đến phải công bố dịch thuộc thẩm quyền của Chủ tịch UBND cấp tỉnh hoặc Bộ trưởng Bộ Y tế;

b) Làm chết người.

3. Phạm tội thuộc một trong các trường hợp sau đây, thì bị phạt tù từ 10 năm đến 12 năm:

a) Dẫn đến phải công bố dịch thuộc thẩm quyền của Thủ tướng Chính phủ;

b) Làm chết hai người trở lên.

4. Người phạm tội còn có thể bị phạt tiền từ 20.000.000 đồng đến 100.000.000 đồng, cấm đảm nhiệm chức vụ, cấm hành nghề hoặc làm công việc nhất định từ 1 năm đến 5 năm”.

Khung hình phạt đối với tội làm lây lan dịch bệnh

Tội làm lây lan dịch bệnh có 3 khung hình phạt chính và 1 khung hình phạt bổ sung mà người phạm tội có thể bị áp dụng như sau:

          – Khung hình phạt 1: Người phạm tội bị phạt tiền từ 50 triệu đồng tới 200 triệu đồng hoặc bị phạt tù từ 01 năm cho đến 05 năm nếu thuộc các hành vi quy định tại khoản 1 Điều luật này;

            – Khung hình phạt 2: Người phạm tội bị phạt tù từ 05 năm tới 10 năm khi có các tình tiết tăng nặng tại khoản 2 Điều này;

            – Khung hình phạt 3: Người phạm tội  bị phạt tù từ 10 năm cho đến 12 năm nếu hành vi thực hiện có tích chất, mức độ nguy hiểm hơn thuộc các tình tiết tại khoản 3;

            Về hình phạt bổ sung, ngoài những khung hình phạt chính ở trên thì người phạm tội còn có thể bị áp dụng hình phạt bổ sung đó là phạt tiền từ 20.000.000 đồng tới 100.000.000 đồng, cấm đảm nhiệm chức vụ hay cấm hành nghề hoặc làm công việc nhất định từ 01 năm cho đến 05 năm.

          Đối với trường hợp mà hành vi làm lây lan dịch bệnh cho động vật, thực vật dẫn tới hủy hoại rừng mà thỏa mãn các yếu tố cấu thành của tội làm lây lan dịch bệnh truyền nhiễm nguy hiểm cho động vật, thực vật hay tội hủy hoại rừng thì người phạm tội có thể bị truy cứu trách nhiệm hình sự về 2 tội phạm này theo quy định của pháp luật hình sự với khung hình phạt lên tới 15 năm tù.

          Trên đây là những thông tin tư vấn về xử lý hình sự đối với tội làm lây lan dịch bệnh mà bạn cần biết. Nếu các bạn có bất cứ thắc mắc nào thì đừng quên liên hệ tới Luật hình sự để được giải đáp kịp thời nhé./

RELATED ARTICLES

LEAVE A REPLY

Please enter your comment!
Please enter your name here

- Advertisment -
Google search engine

Most Popular

Recent Comments